الشخصية وبناؤها في رواية ديلماج لحميد رضا شاه آبادي

عنصر شخصیت و شخصیت پردازی در رمان( دیلماج) اثر حمیدرضا شاه آبادی

المؤلفون

  • علي محيسن عبود مکتب رئيس الجامعة، جامعة سومر

DOI:

https://doi.org/10.36586/jcl.2.2026.0.54.0334

الكلمات المفتاحية:

الرواية ، الشخصية، بناء الشخصية، ديلماج، حميد رضا شاه آبادى

الملخص

تُعَدّ الشخصية وطريقة بنائها من الأسس الجوهرية في الرواية، ويسعى هذا البحث، بالاعتماد على المنهج الوصفي–التحليلي، إلى أن يبيّن. كيف يبتكر حميدرضا شاه‌آبادي في رواية ديلماج الشخصيةَ الرئيسية  والشخصياتِ الثانوية من خلال توظيف الأدوات السردية والبنائية، وكيف يستفيد منها في تمثيل الفضاء التاريخي–الاجتماعي لعصر القاجاري.

يتمحور السؤال الرئيس في هذا المقال حول مقدار استفادة الكاتب من المعايير النظرية لبناء الشخصيات، ومدى تطبيقه لهذه المعايير في تشكيل شخصيات الرواية؟.

تعتمد منهجية البحث على تحليل نص الرواية ودراسة نقدية للمصادر النظرية ذات الصلة.

وتُظهر النتائج أنّ شاه‌آبادي، فضلا عن تعميقه لشخصية ميرزا يوسف(ديلماج)، قد استعمل الشخصيات الثانوية بوصفها مرايا ومحركات للسرد، كما دفع القارئ نحو التماهي والتعاطف من خلال الجمع بين تقنيات الوصف، والحديث الداخلي، والتسمية ذات الدلالة، وتوظيف النماذج الأصلية.

المراجع

Akhvati, A. (1371). Dastur-e Zaban Dastan. Isfahan, Iran: Nashr Farda.

Al-Atabi, Rahim & Khabazi, Zahra. "Berasi Tatbiqi Shakhsiyat Hay al-Mahuri fi Roman 'Al-Shahhad' wa Film-nama 'Hamon'."(2022/Jan). Journal of the College of Languages, 46, Iraq, pp. 275-296. https//doi.org/10.36586.edu.iq/index.php/JCL/article/view/732/568

Irani, N. (1380). Honar-e Roman (Vol. 1). Tehran, Iran: Nashr Abangah.

Jamalzadeh, M.A. (1389). Yeki Bud, Yeki Nabud. Tehran, Iran: Entesharat-e Sokhan.

Jenkins, K. (1393). Bazandishi Tarikh (H. Ali Nozari, Trans.). Tehra, Iran: Agha.

Kamus, M. (1377). Kargard-e Shakhsiyat-haye Far'i dar Jahan-e Dastan. Majalle-ye Adabiat Dastani, 48.

Nasr Esfahani, M.R., & Sham'i, M. (1386). Tahlil-e Anasor-e Shakhsiyat dar Roman-e Jay-e Khali Soluch. Majalle-ye Zaban va Adabiat Farsi, University of Sistan and Baluchestan, 5.

Neda, T. (1381). Adabiat-e Taqabi (H. Nazari, Trans.). Tehran، Nashr-e Ney.

Payandeh, H. (1390). Gofte-man-e Naqad (Maqalat-i dar Naqdi Adabi). Tehran, Iran: Entesharat-e Niloufar.

Pejman, H., & Mahmoudi, M.A. (1397). Shiveh-haye Baztafab Estrateji-haye Ravaei Faradastan dar Roman-haye Pasamodern Farsi. Pazhoohesh Nameh-ye Makhtab-haye Adabi.

Ribat, Majid & Khoyrd, Hassan A'zami & Hosseini, Seyyed Muhammad Baqir. (2022, Jan). "Tahlil Ab'ad Khalqiyyat Shakhsiyat Pardaazi Roman Hay Ghassan Kanafani based on Morgan Forster's Character Theory." Majalla Lark lil-Falsafa wa al-Lisanat wa al-Uloom al-Ijtima'iyya, Vol. 1, No. 44, pp. 841-872. https،//lark.uowasit.edu.iq/index.php/lark/article/view/2231.

Shahabadi, H.R. (1385). Dilmaj. Tehran, Iran: Entesharat-e Ofogh.

Soovar, Z. A. (2021). A study of the element of character and characterization in the novels of Kamran Mohammadi with emphasis on “Where the Snows Do Not Melt,” “Let Mitra Sleep,” and “Here, the Rain Has No Sound” (Unpublished master's thesis). Vali-e-Asr University of Rafsanjan, Faculty of Literature and Humanities, Department of Persian Language and Literature, Iran.

Younesi, E. (1341). Honar-e Dastan Nevisi. Tehran, Iran: Nashr-e Amir Kabir

Zarinkoob, A. (1383). Ashnaei ba Naqd-e Adabi. Tehran, Iran: Sokhan.

Zohiri, Z. (2017). A study of character and characterization in the novel “The Bamboo Stalk” by Saud Alsanousi (Unpublished master's thesis). University of Kurdistan, Faculty of Literature and Foreign Languages, Department of Arabic Language and Literature, Iran.

التنزيلات

منشور

2026-06-02

إصدار

القسم

قسم اللغة الفارسية

كيفية الاقتباس

الشخصية وبناؤها في رواية ديلماج لحميد رضا شاه آبادي: عنصر شخصیت و شخصیت پردازی در رمان( دیلماج) اثر حمیدرضا شاه آبادی. (2026). مجلة كلية اللغات, 54, 334-347. https://doi.org/10.36586/jcl.2.2026.0.54.0334

تواريخ المنشور

الإستلام

2025-06-22

الموافقة

2025-12-14

المؤلفات المشابهة

1-10 من 88

يمكنك أيضاً إبدأ بحثاً متقدماً عن المشابهات لهذا المؤلَّف.